Liên hệ: 0912 699 269  Đăng nhập  Đăng ký

Cô Gái Không Là Gì - Tomek Tryzna

Cô Gái Không Là Gì Nhân vật chính là Marysia, cô bé mười lăm tuổi, con của một gia đình công nhân nghèo, đông con. Cô gái quê ngây thơ, thật thà đã dần dần đánh mất chính mình ở chốn thị thành trong ngôi trường mới, để mang cái tên “Không Là Gì” trong mắt mọi người. “Tôi nhìn mình, tôi nhìn, và tôi vẫn không thể nào nhận ra mình. Tôi mà gặp một cô gái như thế này ngoài phố thì chắc tôi phải hổ thẹn khi gọi cô ta. Mà đó là tôi chứ ai. Tôi hé môi, cô gái trong gương cũng hé môi, vì đó chính là tôi”. “Marysia, rõ ràng là Marysia. Bao nhiêu năm tôi muốn nhớ lại cái tên này, nhưng nó đội lốt những cái tên khác khi tôi muốn nhớ... nhớ lại”. Tuổi mới lớn thường không phải là giai đoạn dễ dàng trong đời người. Trong thời kỳ này, tuổi trẻ mộng mơ và nông nổi gặp muôn vàn cạm bẫy có thể hủy hoại cuộc đời mình trước khi nó thực sự bắt đầu. Có khi kịp sửa chữa những sai lầm mắc phải, nhưng, thật đáng tiếc, lắm khi không. Chính vì thế, cần lắm bàn tay dìu dắt của những người lớn để các cô bé ấy đừng đánh mất chính mình. Tiểu thuyết “Cô gái Không Là Gì” của nhà văn Ba Lan Tomek Tryzna được đưa vào danh sách best seller đã được dịch qua nhiều tiếng khác nhau trên thế giới như Anh, Mỹ, Canada, New Zealand, Úc, Braxin … và đã được dựng thành phim dài 98 phút do đạo diễn nổi tiếng Ba Lan (và thế giới) - Andrzej Wajda, thực hiện. *** Marysia, Kasia và Ewa, ba cô gái tuổi mười lăm, là ba nhân vật chính của tiểu thuyết. Marysia, con gái một gia đình công nhân nghèo, đông con, ở một làng quê Ba Lan, cùng gia đình chuyển nhà lên thành phố khi bố cô, một công nhân mỏ, sau bao năm xếp hàng chờ đợi, nay được phân nhà mới. Cô gái nhà quê ngây thơ, thật thà cảm thấy lạ lẫm ở chốn thị thành và tại ngôi trường mới của mình. Trong lớp học mới, Marysia làm quen và kết bạn với Kasia, cô bạn có mẹ là bác sĩ và bố đang ở nước ngoài. Kasia là một cô học trò có tính cách mạnh mẽ, lối sống ngang tàng, quan điểm sống dị thường và có năng khiếu âm nhạc. Cô từng bước đưa Marysia vào thế giới âm nhạc nhiều ma lực và giàu cảm xúc, lôi kéo cô bạn học đòi lối sống của mình, thuyết phục cô bạn nghe theo tư tưởng tự do tuyệt đối và bình đẳng của con người với Chúa Trời. Marysia tôn sùng, khâm phục và tin yêu Kasia như chị em ruột, thậm chí còn hơn thế : Con rất yêu mẹ con và Zenus, hai đứa em gái, Tadziu, bố, nhưng yêu nhất trần đời vẫn là Kasia của con. Tại sao lại như vậy, con cũng không biết nữa. Kể cả, nếu Kasia thôi không yêu con nữa, thì con vẫn không bao giờ quên được bạn ấy và con sẽ yêu Kasia cho đến tận những ngày cuối cùng của đời con. Kasia cho rằng mình bị quỷ ám, con quỷ này ẩn nấp trong người Kasia, nhờ có nó mà Kasia thăng hoa trong sáng tác âm nhạc. Làm theo hàng loạt mưu kế của Kasia, Marysia từng bước xa lánh gia đình, mất tính thật thà. Kasia xác người hồn quỷ đã đẩy Marysia vào con đường phạm thánh, điều khiến tình bạn của hai cô gái bị chao đảo và hậu quả là Marysia kết bạn với cô gái khác cùng lớp, tên là Ewa. Ewa, cô gái xinh nhất lớp, con nhà giàu, bố mẹ là doanh nhân, một cô gái được nuông chiều, quen sống xa hoa, thích chơi ngông, hay ghen tỵ và nhiều mưu lắm kế. Gia đình Ewa là gia đình tôn sùng lối sống Mỹ. Biết Marysia là con nhà nghèo, thích ăn chơi đua đòi và dám liều, càng ngày Ewa càng tặng cho Marysia nhiều món quà mới lạ, nhất là đồ may mặc, lôi kéo cô bạn vào con đường hưởng thụ, đi tìm cảm giác mạnh và những thú vui hư đốn. Tuổi mới lớn của Marysia là như vậy. Tuổi mới lớn thường không phải là giai đoạn dễ dàng trong đời người. Trong thời kỳ này, tuổi trẻ mộng mơ và nông nổi gặp muôn vàn cạm bẫy có thể hủy hoại cuộc đời mình trước khi nó thực sự bắt đầu. Có khi kịp sửa chữa những sai lầm mắc phải, nhưng, thật đáng tiếc, lắm khi không. Chả thế mà có người đã định nghĩa: Tuổi trẻ là điên rồ . Tiểu thuyết gồm hai phần hầu như bằng nhau, viết ở ngôi thứ nhất, xưng tôi . Phần một viết về tình bạn giữa Marysia và Kasia, một tình bạn mà Marysia những tưởng vững bền mãi mãi, nhưng không phải vậy. Phần hai viết về tình bạn giữa Marysia và Ewa giàu có, người đã nhấn chìm Marysia trong vũng bùn hư đốn, cho Marysia nếm mùi giàu sang để rồi trở thành đứa con hư, không thèm ngó ngàng gì đến gia đình. Trong phần hai của tiểu thuyết, Marysia không còn là Marysia nữa. Cùng với việc thay đổi xoành xoạch tên mình, tính nết của cô cũng không ngừng thay đổi. Có thể nói những cái tên mới của Marysia tượng trưng cho sự hư thân mất nết của cô gái (Kasia gọi Marysia là Minka, còn Ewa gọi cô là Majka). Rốt cuộc, do thiếu bản lĩnh, sống buông thả và học đòi, Marysia từng bước mất phương hướng, tự đánh mất mình để rồi đến phần cuối của tiểu thuyết chẳng còn là Marysia ngây thơ, trong trắng lúc ban đầu. Thậm chí cô không nhận ra chính mình và cái tên Marysia của mình nữa: “ Tôi nhìn mình, tôi nhìn, và tôi vẫn không thể nào nhận ra mình. Tôi mà gặp một cô gái như thế này ngoài phố thì chắc tôi phải hổ thẹn khi gọi cô ta. Mà đó là tôi chứ ai. Tôi hé môi, cô gái trong gương cũng hé môi, vì đó chính là tôi”. “Marysia, rõ ràng là Marysia. Bao nhiêu năm tôi muốn nhớ lại cái tên này, nhưng nó đội lốt những cái tên khác khi tôi muốn nhớ... nhớ lại”. Nhân vật người đàn ông đeo mục kỉnh, được gọi là “người đàn ông Ba Lan”, nhiều lần bất ngờ xuất hiện, muốn cứu vớt Marysia khỏi vũng bùn sa đọa, trở lại với bản sắc của mình, nhưng không thành công. Đây là sự can thiệp có dụng ý của tác giả. Người ta cho rằng, Marysia thất bại vì đã không nghe theo lời “người đàn ông Ba Lan” cũng như lời khuyên của con quỷ Pimpus vốn là bạn của mình. Đoạn cao trào của tiểu thuyết chính là lúc Marysia giật mình phát hiện ra sự thật những gì Kasia và Ewa nghĩ về mình, khi hai cô bạn đang cười khúc khích bàn tán về Marysia, nhạo báng, khinh thường Marysia vô tích sự, thậm chí gọi Marysia là Cô gái Không Là Gì . Không Là Gì là biệt danh của Marysia do Kasia và Ewa gán cho. Ta hãy nghe đoạn thoại sau đây của Kasia và Ewa: “- Thôi, cậu đừng nói về cô ta nữa! Cô ta không là gì cả, không có cô ta... - Cậu nói cực hay, cậu có lý, cô ta là cô gái Không Là Gì ”. Sau cú sốc này, Marysia chìm vào những cơn ác mộng hãi hùng. Đây là thiên tiểu thuyết viết về xã hội Ba Lan hồi những năm tám mươi của thế kỷ trước, khi đời sống của người dân thời bao cấp còn nhiều khó khăn và thiếu thốn. Tiểu thuyết cho thấy, các cô gái tuổi học trò, cụ thể là tuổi mười lăm, đã manh động, thậm chí điên rồ, “hết khôn dồn đến dại” theo kiểu “nhất quỷ nhì ma thứ ba học trò” như thế nào khi đi tìm những khoảnh khắc “nhận biết bản thân” mà theo họ “mình được là mình thật sự”. Có thể nói, Cô gái Không Là Gì là lời cảnh cáo, là bài học đạo đức đắt giá cho tuổi học trò. Bức thông điệp mà tiểu thuyết muốn gửi tới các bạn trẻ là: Tuổi mười lăm đẹp như trăng rằm, nhiều đam mê, lắm mộng mơ, nhưng cũng đầy cạm bẫy, dễ tin và dễ vỡ, và xin các bạn đừng tự đánh mất mình. Cô gái Không Là Gì là tiểu thuyết chẳng những dành cho tuổi học trò, những người đồng trang lứa với các nhân vật chính của truyện, mà còn dành cho cả người lớn, khi nó đề cập cả những vấn đề của họ nữa. Trả lời câu hỏi về điều này, nhà văn Tomek Tryzna khẳng định rằng, ông không muốn tiểu thuyết Cô gái Không Là Gì đi theo lối mòn xưa cũ, theo đó, viết cho trẻ con là chỉ dành cho trẻ con đọc, viết cho người lớn là chỉ dành cho người lớn đọc, mà ông muốn cách tân (hậu hiện đại? phá cách?), và ông đã cách tân nội dung và hình thức... của tác phẩm hiệu quả tới mức nào thì chúng ta sẽ thấy sau khi đọc tác phẩm. Cuộc trò chuyện giữa Kasia và cô giáo chủ nhiệm Turska thực chất là cuộc đối thoại nảy lửa giữa hai thế hệ, giữa các triết lý, quan điểm sống trái ngược nhau, trong đó mỗi bên đều có cái có lý và cái phi lý của mình: “ - Tại sao cô không vứt bỏ những cái đó đi? - giọng nói của Kasia vang lên trong loa. Và giọng cô chủ nhiệm: - Được rồi, cô làm theo ý em nhé. Cô sẽ bỏ chồng, bỏ nhà, bỏ công việc ở trường và cô sẽ đi đâu? Cô ra đường ư? Em cho rằng cô sẽ tìm thấy hạnh phúc ở ngay sau góc phố đầu tiên chăng? ” Cuối cùng, trượt dài trên con dốc tự đánh mất mình, không nghe theo lời khuyên của “Người đàn ông Ba Lan” và Pimpus, Marysia đã thất bại, không thể tìm lại chính mình, không thể “tự sinh ra mình” được nữa. Bi kịch này được diễn tả bằng phép tu từ ở đoạn kết của tiểu thuyết. Sau khi nhảy từ ban công tự tử, Marysia có cảm giác trong bụng cô đang có một thai nhi, thai nhi nhiệt tâm, song thai nhi này không thể ra đời. Đứa con “nhiệt tâm” trong bụng bảo rằng, chẳng thể vãn hồi tính nết cũ được nữa rồi: “ Sao lại có sự sinh nở không bao giờ sinh nở, mặc dầu luôn luôn sinh nở và sinh nở, muôn đời chống chọi với nhiệt tâm dâng trào. ” Cách kết thúc câu chuyện của tác giả khiến người đọc sau khi đã gập cuốn sách lại rồi vẫn còn bùi ngùi, xót xa, vẫn còn suy nghĩ khôn nguôi. Tư tưởng chủ đạo của tác phẩm là cuộc đối đầu giữa cái thiện và cái ác, giữa cái tốt và cái xấu mà lắm khi có vẻ như chúng là hai trong một. Thiên tiểu thuyết này - thiên tiểu thuyết tự làm mới mình, giàu kịch tính và nhiều cảm xúc, đầy nét trẻ trung và hồn nhiên của tuổi học trò, đậm chất giả tưởng và nhiều yếu tố thần thoại, hoang đường, hư hư thực thực đan xen dày đặc, đòi hỏi người đọc phải thật sự tập trung - đã miêu tả rất thành công những tâm tư, tình cảm, nghĩ suy, điểm mạnh, điểm yếu và những bí ẩn của tuổi mới lớn. Một số tình tiết của tiểu thuyết có thể khiến người đọc có cảm giác là “nặng đô” đối với tuổi học trò. Tuy nhiên, phải chăng đó cũng chính là những lời cảnh tỉnh “nặng đô” có chủ ý của tác giả đối với các bạn trẻ ở lứa tuổi này? Tác giả không bình luận, không nhận xét trực tiếp hành động của các nhân vật. Ông dành việc này cho người đọc. Một số nhà phê bình văn học Ba Lan cho rằng, tiểu thuyết Cô gái Không Là Gì tựa hồ một cơn bão đổ bộ vào nền văn học Ba Lan hiện đại hồi những năm chín mươi của thế kỷ trước. Đánh giá cao tiểu thuyết này, Czeslaw Milosz, nhà thơ lớn của Ba Lan và thế giới, giải Nobel 1980, đã nói: Cô gái Không Là Gì là thiên tiểu thuyết hậu hiện đại thật sự đầu tiên của Ba Lan. Tiểu thuyết đã được dịch sang hàng chục thứ tiếng khác nhau trên thế giới như Anh, Mỹ, Canada, Tân Tây Lan, Úc, Brazin, các nước Tây Âu, các nước Scăng-đi-na-vơ... Cũng là sách bestseller ở Ba Lan, Hà Lan, Bungari, Đức... Đặc biệt Cô gái Không Là Gì đã được dựng thành bộ phim truyện dài 98 phút, do đạo diễn nổi tiếng Ba Lan (và thế giới) - Andrzej Wajda, thực hiện. Anna Wielgucka đóng vai Marysia, Anna Mucha đóng vai Kasia và Anna Powierza đóng vai Ewa. Nữ diễn viên Anna Wielgucka đã được nhận giải thưởng “ Diễn viên trẻ triển vọng” tại Liên hoan phim quốc tế Berlin. Việc tiểu thuyết Cô gái Không Là Gì lọt vào mắt xanh của hai cây đại thụ văn học và điện ảnh Ba Lan (và thế giới) – Czselaw Milosz và Andrzej Wajda, cho thấy tầm cỡ của tác phẩm này. Tiểu thuyết cũng đã được IBBY Ba Lan bình chọn là “ Cuốn sách của năm ” (1994). Theo quy định của Bộ Giáo dục Quốc dân Ba Lan, Cô gái Không Là Gì là một trong sáu cuốn sách bắt buộc phải đọc đối với học sinh lớp III (tương đương lớp 9 của Việt Nam) các Trường trung học cơ sở ở Ba Lan trong niên học 2011 – 2012 và 2012 - 2013, điều đó chứng tỏ giá trị giáo dục của thiên tiểu thuyết này. Phải chăng Bộ Giáo dục Quốc dân Ba Lan muốn các học trò của mình phải nhìn thẳng vào sự thật, dù đó là sự thật phũ phàng? Hà Nội, ngày 01 tháng 01 năm 2013 Nhà văn, dịch giả Lê Bá Thự Mời các bạn đón đọc Cô Gái Không Là Gì của tác giả Tomek Tryzna.

Nguồn: dtv-ebook.com

Xem

Xin Cạch Đàn Ông - Katarzyna Grochola
Judyta là một biên tập viên tại một tòa soạn báo, chuyên trả lời bạn đọc về những thắc mắc trong đời sống cá nhân, gia đình. Oái oăm thay, chính cô lại bị chồng bỏ và đang sống trong tâm trạng đau khổ, tức giận khi thấy chồng cũ hạnh phúc bên người đàn bà khác. Sau khi li dị, cô mua một miếng đất và xây nhà cách thủ đô Warzsawa chừng 30 cây số. Một cuộc sống mới bắt đầu, chỉ có cô con gái Tosia bên cạnh Judyta. Với tâm trạng chán chường, buồn bực, Judyta kể lại cuộc đời vợ chồng 10 năm như thể một lời than thở não nề. Không có gì to tát, đơn giản là chuyện chẳng đâu vào đâu đã khiến hai vợ chồng cố chấp, và rồi dẫn đến ghét nhau. Ngày nào cũng nhàm tẻ như ngày nào. Một đống quy tắc chẳng bao giờ thay đổi, không hút thuốc trên giường, không ăn uống trên giường, không đọc sách trên giường, không đốt lò sưởi trong phòng ngủ… Tất cả vì sức khoẻ. Câu chuyện mà dường như nhà ai cũng có, dưới dạng này hay dạng khác, đang đe dọa mọi cuộc hôn nhân, khi không ai chịu thông cảm cho ai. Đầy thất vọng trước cuộc đời, nhưng Judyta không chịu gục ngã, bi lụy. Cô vẫn tự mình xây nhà, nuôi con, cho con đi học đàng hoàng. Cô cũng cố gắng làm tốt công việc của mình ở tòa soạn, trả lời thắc mắc của mọi người từ nuôi dạy con cái, đến làm đẹp, nữ công gia chánh, thậm chí cả giải quyết mâu thuẫn vợ chồng. Cô vẫn có người bạn thân Ula luôn chia sẻ vui buồn. Và hơn hết, nói xin cạch đàn ông, nhưng một giấc mơ về người đàn ông toàn diện vẫn luôn ấp ủ trong lòng cô. Mọi cố gắng của cô rồi cũng được đền đáp, khi Adam xuất hiện. Một người đàn ông đáng để cô yêu, và cô cố gắng nghĩ thực ra cũng chẳng vi phạm vào lời tuyên bố Xin cạch đàn ông, bởi vì Adam chẳng giống những người đàn ông khác.  *** Nhận định   “Xin cạch đàn ông! đã thành công khi đưa vào nền văn học Ba Lan hình ảnh người phụ nữ ‘không ngừng biến đổi’, kể từ cuối năm 1989. Đây không phải là cuốn tiểu thuyết đầu tiên của Grochola, song chắc chắn là cuốn tiểu thuyết rất được mến mộ.” - Zofia Beszczynska, Nowe Ksiazki “Cuốn sách về người phụ nữ hiện đại, viết cho các bạn đọc nữ hiện đại.” - Rzeczpospolita “Cuốn sách khôi hài, nồng thắm, cuốn hút, khiến ta đọc liền một mạch.” - Zwierciadlo “Tôi nghĩ tất cả chị em phụ nữ chúng ta đều giống nhau. Trong lòng mỗi người chúng ta chôn chặt những niềm thương và nỗi nhớ mà chúng ta không thích nói ra. Kể cả niềm thương và nỗi nhớ về mối tình lãng mạn vĩ đại và chàng hoàng tử cưỡi ngựa trắng. Tôi là một người có niềm thương và nỗi nhớ như vậy.”  - Katarzyna Grochola *** Xin cạch đàn ông! Nghe câu này chắc giới mày râu rủ nhau ngất xỉu. Thế mà Judyta đã tuyên bố xanh rờn như vậy đó. Mà đâu chỉ có vậy. Người đàn bà này còn chua thêm một câu nghe rởn cả tóc gáy: Tất cả đàn ông đều cùng một giuộc. Cô Judyta là ai mà dám bạo mồm tuyên bố như vậy? Xin thưa: Cô Judyta là nhân vật chính của cuốn tiểu thuyết bạn đang cầm trên tay. Judyta 37 tuổi, bị chồng bỏ. Chồng cô, Tomasz, đi theo một người đàn bà khác có tên là Jola. Judyta là biên tập viên của một tờ tạp chí phụ nữ, phụ trách chuyên mục trả lời thư bạn đọc. Sau khi chồng bỏ, Judyta mua đất, làm nhà tại một làng quê cách Warszawa chừng ba mươi cây số. Ngôi nhà mới xây đã trở thành tổ ấm cho hai mẹ con Judyta và Tosia. Cô bắt đầu cuộc sống mới. Trong tiểu thuyết Xin cạch đàn ông! nữ nhà văn Katarzyna Grochola đã đề cập một vấn đề xã hội cực kỳ quan trọng - vấn đề hạnh phúc gia đình, được cấu thành chủ yếu bởi quan hệ vợ chồng, quan hệ giữa bố mẹ và con cái. Đặc biệt tác giả đã dám đối mặt với một vấn đề nổi cộm, bức xúc hiện nay - vấn đề ly dị, mà ở Ba Lan (và có lẽ không chỉ ở Ba Lan) đã lên tới con số mười phần trăm, một con số thật đáng lo ngại. Có thể nói, mỗi vụ ly dị là một trận cuồng phong phá tan ngôi nhà hạnh phúc. Nguyên do ly dị thì muôn màu muôn vẻ, nhưng thường là tại anh tại ả, tại cả đôi bên. Có điều đáng tiếc, lắm khi những luồng gió hợp thành trận cuồng phong nói trên chỉ là những chuyện vặt vãnh thường ngày, chẳng đâu vào đâu, do cố chấp, do thiếu cảm thông, không biết nhường nhịn, không biết mình biết ta trong cuộc sống vợ chồng. Chúng ta hãy nghe cô Judyta nói: “Tại sao tôi lại vớ phải một ông chồng thích ngủ trong phòng lạnh? Cấm hút thuốc trên giường? Cả đọc sách nữa? Tại sao ánh đèn lại làm phiền anh ta?” “Cuộc sống vợ chồng của tôi chủ yếu bao gồm: không hút thuốc trên giường, không ăn trên giường, không uống trên giường, không đốt lò sưởi trong phòng ngủ, vì như vậy khỏe người. Những chuyện chúng tôi đã không làm nhiều hơn cả những chuyện đã làm. Tôi chẳng nên lấy làm lạ đến thế khi cuộc sống vợ chồng của tôi có kết cục như vậy.” Tiểu thuyết Xin cạch đàn ông! chứng tỏ nghị lực của một người phụ nữ bị chồng ruồng bỏ. Chồng ruồng bỏ, đau khổ thật đấy, khốn khó thật đấy, nhưng không phải vì thế mà đời nát tan, trái lại một cuộc sống mới bắt đầu. Song để vượt lên chính mình, để có cuộc sống mới, người phụ nữ phải “đổ mồ hôi, sôi nước mắt”, phải tự mình cáng đáng hết thảy mọi việc, kể cả việc xây nhà, vốn là công việc nặng nhọc của đàn ông. Sau mỗi lần thất bại “quả bom nghị lực” của Judyta lại bùng nổ, đem tới cho cô sức mạnh mới. Cô không sợ thất bại, vẫn không từ bỏ giấc mơ hoàng tử cưỡi ngựa trắng sẽ có ngày xuất hiện trước cửa nhà mình. Tại sao không? Con người ta ai cũng có quyền mơ ước, bởi chính ước mơ cho ta thêm nghị lực, làm cho đời đẹp hơn và thi vị hơn. Nhưng điều quan trọng là phải biết nắm lấy vận mệnh của mình và dám đương đầu với thử thách, cam go. Judyta đã dám làm như vậy và cô đã được đền đáp. Cô xây được nhà mới, lo được cho con gái học hành tử tế, cô thành công trong công tác với tư cách là một biên tập viên, thậm chí còn được khen thưởng, và cô lại làm đẹp, lại yêu... Judyta đã không “cạch đàn ông”, cô “nói dzậy mà không phải dzậy”. Cuộc tình với Hieronim đầy rủi ro, nhưng cuộc tình với Adam thì lại như là trời cho. Lần này xác suất vận may rơi trúng vào cô. Adam là một nhân vật khá thú vị. Một người đàn ông kỹ tính và rất “chịu chơi” trong tình yêu, người đã biến giấc mơ về “chàng hoàng tử cưỡi ngựa trắng” của Judyta thành hiện thực. Chính Adam đã khiến Judyta ngỡ ngàng và cũng chính người đàn ông này đã khiến Judyta phải tự bao biện: Anh ta khác tất cả mọi đàn ông cơ mà. Cuộc tình của Judyta và Adam là cuộc tình “rổ rá cạp lại”, nhưng vẫn lãng mạn, nhiều nhung nhớ, lắm đợi chờ và có cả giận hờn, tựa mối tình đầu... Cái cách tác giả xây dựng nhân vật Xanh Lơ thật là vô tiền khoáng hậu. Một người vợ bị chồng bỏ đi tư vấn cho một người chồng bị vợ bỏ. Những cuộc tranh luận giữa hai người lắm khi gay cấn, căng thẳng, nhưng những vấn đề họ đề cập lại rất tinh tế và lý thú. Xanh Lơ là ai vậy? Một ẩn số mãi tới cuối sách bạn đọc mới có được câu trả lời. Trong cuộc sống, chúng ta ai cũng cần có bạn bè, và không thể sống thiếu bạn bè. Nhưng tình bạn như tình bạn của Ula với Judyta thì có lẽ ai cũng thèm muốn. Một tình bạn cao cả, vô tư, trong sáng, và chính nhờ tình bạn này mà Judyta thêm tự tin vượt qua cơn sóng gió của cuộc đời, cảm thấy mình không bị cô đơn. Thông qua nhân vật Ula và một vài nhân vật khác nữa trong tác phẩm, phải chăng tác giả muốn chứng minh một điều rằng, gì thì gì, trên đời này lúc nào cũng không thiếu những người tốt. Đó là cái rất cần cho cuộc sống của chúng ta. Katarzyna Grochola nhiều lần đề cập vấn đề giáo dục con cái, quan hệ giữa bố mẹ và con cái ở các lứa tuổi khác nhau. Bố mẹ xử lý ra sao khi con cái bướng bỉnh, cãi nhau, đánh nhau, không biết nhường nhịn, không thật thà, bỏ học, yêu đương, xăm mình, đòi hỏi vô lý...? Bố mẹ xử lý ra sao khi con mình không đỗ tốt nghiệp trung học phổ thông? Những gì tác giả viết trong tác phẩm này cho thấy, bố mẹ phải hiểu kỹ con mình, rèn tính tự lập cho con cái. Hãy để con cái được “sở hữu” chính mình, được tự chịu trách nhiệm với những việc mình làm và tự chịu hậu quả. Không nên bao biện, cái gì cũng làm thay con, tưởng là thương con, nhưng không phải vậy. Nói cho cùng, bố mẹ phải đổi mới chính mình, phải mạnh dạn thay đổi quan hệ giữa mình và con cái, thay đổi tư duy giáo dục và yêu thương con cái, phải có kỹ năng làm cha, làm mẹ, thậm chí phải học làm cha, làm mẹ. Bức thư của Judyta tư vấn cho người cha có con gái bị trượt kỳ thi tốt nghiệp phổ thông trung học khiến chúng ta, các bậc cha mẹ, phải suy nghĩ: “Tuy vậy, có những chuyện cần phải cân nhắc, để tiện cho cuộc sống của mình và không gây khó cho cuộc sống của con... Anh hãy để cháu sống cuộc sống của mình! Không đỗ tốt nghiệp chưa phải là ngày tận thế đâu. Nhưng ngày tận thế có thể lại là ý muốn kiểm soát sinh hoạt và hành vi của cô con gái đã lớn. Ý muốn bảo bọc tất cả mọi thứ trong cuộc sống và điều khiển hành vi của con, như thể nó vẫn còn là một cô bé năm tuổi. Theo tâm lý học và kinh nghiệm thực tế, con cái chỉ chịu ảnh hưởng của bố mẹ cho đến khi chúng khoảng mười lăm tuổi. Sau đó ta chỉ có thể hỗ trợ và yêu thương con, cho phép chúng sai lầm và trả giá cho những sai lầm đó. … Anh có thể giúp con mình bằng cách thay đổi chính mình và thay đổi quan hệ cha con. Vì tình yêu không xuất hiện được trong vòng kiểm soát. Con gái của anh đang trưởng thành - thất bại đầu tiên đã ở phía sau nó. Phải làm gì sau thất bại đó, hãy để cho cháu lựa chọn.” Các bức thư trả lời bạn đọc của biên tập viên Judyta thật là đa dạng, bao gồm những vấn đề “thượng vàng hạ cám” của cuộc sống thường ngày, nhiều câu hỏi của bạn đọc rất thực tế, tế nhị, lắm khi hóc búa, nêu lên những vấn đề bức xúc của cuộc sống đương đại, song cũng lắm câu hỏi rất hồn nhiên, thậm chí ngây thơ và buồn cười, nhưng cũng rất đời: Làm thế nào để vú to thêm, để nó nhỏ đi, da dầu nên bôi loại kem gì, trên ba mươi tuổi nên đắp loại mặt nạ nào. Phải làm gì khi con gái hư và khi bị chồng phản bội. Tìm việc làm ra sao và làm sao để không bị coi thường. Kêu cứu ai khi chồng nát rượu. Ăn vận thế nào khi có thân hình tròn xoay như quả táo. Giấu đôi chân ngắn ngủn cách nào? Phải làm gì để chồng không bỏ đi với người đàn bà khác? Xin cạch đàn ông! để lại cho người đọc nhiều suy ngẫm về cuộc sống vợ chồng, cuộc sống gia đình. Bức thông điệp mà cuốn sách muốn gửi đến chúng ta là: Hạnh phúc luôn luôn nằm trong tầm tay của chúng ta, có điều chúng ta phải biết nắm bắt và khi đã nắm bắt được thì đừng để nó tuột khỏi tay mình. Người ta so sánh tiểu thuyết Xin cạch đàn ông! với Nhật ký tiểu thư Jones của Fielding Helen, người ta coi Judyta là tiểu thư Jones của Ba Lan. Judyta cũng là người phụ nữ thời nay ở Ba Lan - dám nghĩ, dám làm, dám mạo hiểm, không sợ thất bại. Với giọng văn khá độc đáo, giàu tính hài hước, với những triết lý sống thú vị, với những nhân vật đầy tính cách, câu chuyện mà Judyta kể cho chúng ta có sức cuốn hút mạnh mẽ từ đầu đến cuối. Trả lời câu hỏi: “Trong nhân vật Judyta có bao nhiêu phần trăm là Katarzyna Grochola?” cô nói: “Nhiều, rất nhiều là đằng khác, chỉ có điều Judyta 37 tuổi”. Như ta biết, cũng giống như nhân vật Judyta của mình, Grochola đã ly dị chồng, tự mua đất làm nhà ở ngoại ô Warszawa, nuôi dạy con gái, và vui thú với các vật nuôi trong nhà... Ngay sau khi ấn hành, tiểu thuyết Xin cạch đàn ông! đã được bạn đọc toàn Ba Lan háo hức tìm đọc, 200 nghìn bản đã đến tay bạn đọc trong một thời gian ngắn và từ đó đến nay cuốn tiểu thuyết vẫn liên tục được tái bản nhiều lần với số lượng bản in rất lớn. Năm 2001 tiểu thuyết Xin cạch đàn ông! đã được tặng giải thưởng “AS” EMPiK-u dành cho cuốn sách best-seller số một trong năm ở Ba Lan. Tác phẩm văn học này đã được dịch sang nhiều thứ tiếng nước ngoài như Nga, Đức, Litva, Bungari, Hunggari, Séc, Italia v.v... Năm 2004, tiểu thuyết Xin cạch đàn ông! được dựng thành phim do Ryszard Zatorski đạo diễn, nữ diễn viên điện ảnh Danuta Stenka đã thể hiện vai Judyta rất thành công. Sau Hoang thai của Dorota Terakowska, tôi vô cùng hạnh phúc lại có cơ hội được tặng bạn đọc Việt Nam một tác phẩm nữa của nền văn học đương đại Ba Lan, lần này là cuốn tiểu thuyết của nữ nhà văn nổi tiếng Ba Lan, Katarzyna Grochola. Mong được lượng thứ đối với những khiếm khuyết không tránh khỏi, và hy vọng bạn đọc sẽ hài lòng và có nhiều ấn tượng đẹp sau khi thưởng thức tác phẩm dịch này. LÊ BÁ THỰ Hà Nội, mùa thu 2007 Mời các bạn đón đọc Xin Cạch Đàn Ông của tác giả Katarzyna Grochola.
Vô Lại Và Quyến Rũ - Loretta Chase
Vô lại và quyến rũ là câu chuyện xoay quanh Sebastian Ballister và Jessica Trent. Chàng, một chàng hầu tước to lớn, đen đúa và nguy hiểm. Chàng luôn tự chứng tỏ mình là một người bất lịch sự trước mặt giới thượng lưu và dường như điều đó lại càng khiến chàng đắc trí dù với thiên hạ đó là những việc tồi tệ. Chàng đích thực là một tên vô lại. Nàng, một cô nàng cực kì thông minh, và quyến rũ. Nàng có ý chí quyết liệt, mạnh mẽ và không bao giờ chấp nhận sự thất bại. Song, số phận đã đặt nàng trong một thử thách vô cùng “khó chịu”: để cứu lấy tương lai của nàng và em trai mình, nàng bắt buộc phải đương đầu với chàng hầu tước – con quái vật, bị mọi người khinh ghét kia. Trong cái giây phút gặp gỡ đầu tiên ấy, nàng đã từng nghĩ sẽ hạ bệ tên vô lại ấy một cách quyết liệt nhất để sống sót. Thế nhưng, điều kì diệu như một định mệnh, họ bị cuốn vào nhau đến bất tận, vượt qua mọi ranh giới của những hận thù, âu lo đời thường. Một người khôn ngoan như nàng lại có thể yêu tên vô lại ấy đến điên cuồng cả tâm trí mình? Một kẻ vô lại, với những ý đồ xấu xa. Một kẻ luôn luôn hắt hủi và coi thường những người đàn bà bên cạnh mình lại có thể bị cô gái bé nhỏ Jessica cảm hóa? *** Hầu tước Dain bước khỏi buồng tắm vào lúc hai giờ sáng. Rồi chàng phải khoác chiếc áo choàng mặc trong nhà và xỏ dép đi tìm vợ mình, vì như chàng đã đoán chừng, lúc này nàng không nằm trên giường ngủ, mà đáng lý ra thì nàng phải ngủ mới được. Chàng thử nhìn qua Tháp Nam trước, nhưng nàng không có bên giường của Dominick. Mary đang ở đó, thiêm thiếp ngủ trên ghế. Thằng bé nằm sấp, ngủ rất say, đống chăn màn bị đạp dồn thành một đống cuối chân giường. Dain thầm càu nhàu, lôi tấm khăn trải giường và cái chăn lên, nhanh tay đắp quanh con trai mình. Rồi chàng vỗ nhẹ đầu thằng bé đang ngủ không biết trời trăng gì ấy và bỏ đi. Mười lăm phút sau, chàng tìm ra Jessica trong phòng ăn. Nàng đang đứng trước lò sưởi, quấn mình trong chiếc áo khoác ngủ màu đen và vàng, tóc tai được cẩn thận bới lên, kẹp chặt trên đỉnh đầu. Những ngón tay nàng khum khum cầm một cốc rượu mạnh và nàng đang nhìn lên bức chân dung của mẹ chàng. “Lẽ ra nàng phải mời ta uống chung với nàng chứ,” chàng nói từ ngoài cửa. “Đây là chuyện giữa em và Lucia,” nàng nói, mắt vẫn nhìn lên bức chân dung. “Em đến đây để nâng ly vinh danh bà.” Nàng nâng ly lên. “Dành cho phu nhân, thưa bà Lucia đáng yêu: vì đã mang ông chồng quỷ quyệt của con đến thế giới này... vì đã trao cho chàng quá nhiều điều tốt đẹp nhất của bà... và vì đã bỏ chàng lại đây, để chàng có thể sống sót và lớn lên thành một người đàn ông... để con tìm thấy chàng.” Nàng xoay xoay cái chất lỏng vàng sóng sánh trong ly, và hít lấy một hơi vẻ tán thưởng. Đoạn, với một tiếng thở dài khe khẽ khoan khoái, nàng nâng ly lên môi. Dain bước vào phòng, đóng cửa lại sau lưng. “Nàng không biết mình đã may mắn thế nào đâu khi tìm ra ta đâu,” chàng nói. “Ta là một trong số ít những tên đàn ông ở Tây Âu có thể chịu nổi nàng. Thứ rượu đó, ta đoan chắc, là brandy loại hảo hạng của ta đấy.” “Thực tình em đã tính đến hầm rượu của chàng khi em cân nhắc những tài sản và tiêu sản của chàng,” Jessica nói. “Kho rượu của chàng chắc chắn là đã làm cán cân nghiêng về phần ưu điểm của chàng đấy.” Nàng khoát cánh tay đang cầm ly rượu về phía bức chân dung. “Trông bà ấy thật rạng rỡ ở đấy đúng không?” Dain đi đến đầu bàn, ngồi vào ghế của mình và ngắm nghía bức chân dung. Xong chàng lại đứng lên đi lại tủ chén bát và ngắm bức chân dung từ góc ấy. Chàng săm soi bức tranh từ lối cửa vào Phòng trưng bày nhạc cụ, từ các cửa sổ, và từ đầu kia chiếc bàn ăn dài ngoẵng. Cuối cùng chàng đi lại bên vợ mình trước lò sưởi, khoanh tay trước ngực, và đứng đấy trầm ngâm chiêm ngưỡng mẹ mình. Nhưng dù chàng có nhìn bà từ góc cạnh nào hay nhìn lâu nhìn kỹ đến đâu, chàng cũng không còn cảm thấy lòng mình đau đớn nữa. Tất cả những gì chàng nhìn thấy là một thiếu phụ xinh đẹp, người đã yêu thương chàng theo cách thất thường của riêng mình. Dù chàng sẽ không bao giờ biết hết sự thực của những gì đã xảy ra hai mươi lăm năm về trước, nhưng chàng đã biết đủ nhiều, tin tưởng đủ nhiều để tha thứ cho mẹ mình. “Bà ấy thực là xinh đẹp, phải không?” chàng hỏi. “Đẹp tuyệt trần.” ... Mời các bạn đón đọc Vô Lại Và Quyến Rũ của tác giả Loretta Chase.
Tôi Mang Thai Đứa Con Của Chị Gái - Tạ Hà Như Bình
Là một trong 5 tác phẩm lọt vào vòng chung khảo Giải thưởng Văn học Đoàn Thị Điểm, Tôi Mang Thai Đứa Con Của Chị Gái của Tạ Hà Như Bình là câu chuyện kể về quãng đời của ba chị em gái nhà nghèo. Ba chị em nương tựa, bao bọc cho nhau từ lúc thiếu thời mồ côi cả cha mẹ đến khi trưởng thành lập gia đình. Họ thành công, có cuộc sống ổn thỏa là thành quả đáp đền cho sự nỗ lực. Điều duy nhất không viên mãn là việc chị hai không thể sinh con và cần người mang thai hộ. Cuốn sách như một hành trình muôn màu của cuộc sống hiện đại. Ở đó người ta bắt gặp những sóng gió nối tiếp, sự bình yên chưa được bao lâu lại có những khó khăn, trắc trở khác ập tới. Sau tất cả, người ta hiểu ra rằng, hạnh phúc mong manh trong gia đình chỉ có thể giữ gìn bằng tình yêu thương, sự vị tha và thấu hiểu. *** Trở về với cuộc sống hiện tại, tôi đã không thể sinh đứa con thứ hai ngay như dự định, bởi đã phải mổ khi sinh bé Hồng Tiệp. Thỉnh thoảng, bố mẹ và chồng tôi có lỡ lời nói rằng, “bình thường thì bây giờ chúng ta có thêm đứa nữa bằng thằng Hồng Tiệp rồi”. Những lúc ấy tôi cũng chạnh lòng và buồn. Sinh mổ một lần, sức khỏe tôi cũng bị ảnh hưởng ít nhiều. Đôi lúc tôi cũng thấy lo lắng không biết khi định sinh lại thì sẽ thế nào. Bác sĩ khuyên tôi đợi ba năm hãy sinh lại. Nhưng vợ chồng tôi bàn nhau chỉ kế hoạch sau hai năm thôi vì lúc đó tuổi của tôi cũng ngoài ba mươi rồi. Nhiều lúc đi ngoài phố, nhìn những đứa trẻ, tôi lại nghĩ, đáng lẽ tôi cũng đã có thêm một em bé như thế. Nhưng rồi lại vội xua đi ý nghĩ ấy. Biết được những suy nghĩ đó của tôi, chị Hai chắc chắn sẽ rất buồn và day dứt. Và tôi cũng tự thấy xấu hổ với chính mình. Vâng, cuộc sống là một bài toán buộc bạn phải tìm cách giải quyết. Nếu tôi sống cho mình, cho chồng con mình, tôi sẽ không mang thai cho chị Hai, và có lẽ bây giờ tôi đã có thêm đứa con nữa, sẽ không phải thắc thỏm lo âu chờ đợi thêm mấy năm. Nhưng, nếu được vẹn toàn như thế, liệu tôi có thực sự thấy cuộc sống của mình hạnh phúc hơn không, trong khi nhìn cảnh chị gái đau đáu thèm con, mong con. Tôi chắc chắn sẽ không hối hận về quyết định của mình. Tôi quay lại làm việc sớm hơn quy định nghỉ sinh của công ty. Trong thời gian tôi nghỉ sinh, công ty đã bổ nhiệm một vị trí phó giám đốc và đó là một người mới về. Lẽ ra, tôi đã có thể ngồi vào chiếc ghế danh vọng đó. Thực lòng, tôi có hụt hẫng khi bắt nhịp lại với công việc. Đôi lúc, tôi không xử lí được tình huống mâu thuẫn với phó giám đốc mới. Những người đồng giới thường hay hiếu thắng với nhau hơn là với những người khác giới. Không những thế, người cùng giới kia lại là kẻ xa lạ ngồi vào vị trí mà mình đã mất nhiều năm cố gắng. Những ngày tới công sở của tôi trở nên nặng nề và không còn hào hứng như trước đây. Nhiều hôm tôi trở về nhà trong trạng thái stress nặng. Sau lần sinh này, tôi không rõ lí do vì sao tôi sụt cân nhanh. Đến bảy tháng sau thì cân nặng của tôi ở vào tình trạng thiếu cân. Cảm giác mệt mỏi cũng thường xuyên bủa vây. Cân nặng theo đó lại càng giảm. Cuộc sống của tôi dần dần rơi vào trạng thái chán nản và nặng nề. Tôi ốm và xin nghỉ làm nhiều hơn tất cả những năm trước. Bố mẹ và chồng tôi có lẽ cũng bị lây cảm giác tiêu cực của tôi. Cuộc sống phải chăng cứ thích đẩy người ta vào những khúc quanh như thế? ... Mời các bạn đón đọc Tôi Mang Thai Đứa Con Của Chị Gái của tác giả Tạ Hà Như Bình.
Tôi Bị Bố Bắt Cóc - Mitsuyo Kakuta
Tôi bị bố bắt cóc đạt giải Văn học Robo no ishi năm 2000 (Totto- chan: Cô bé bên cửa sổ cũng đạt giải thưởng này năm 1983). Tôi bị bố bắt cóc viết về một chuyến nghỉ hè. Đây là một chuyến nghỉ hè "lạ lùng" - bởi người ta đi nghỉ cùng tên bắt cóc! Đây là một chuyến bắt cóc "lạ lùng" - bởi kẻ bắt cóc là bố, "một người lớn không tốt!" và người bị bắt cóc là con gái "còn không biết là mình yêu hay ghét bố nữa" (vì người ta phải gặp nhau thì mới biết yêu, hay ghét). Thế nhưng, chuyến đi của hai người - thủ phạm Takashi và nạn nhân Haru, hay chính xác là bố và con - không hề mất đi tính gay cấn, hồi hộp của một chuyến “bắt cóc” và cũng không thiếu những thú vị, trong trẻo, yêu thương của một chuyến “du lịch gia đình”. Hơn tất cả, đây là "một chuyến đi sẽ nối liền trái tim đứa bé và cha mẹ vì lý do nào đó phải sống xa nhau". Nhà văn nổi tiếng Nhật Bản Shigematsu Kiyoshi nhận xét: "Cuốn sách cần thiết cho những người lớn đang chật vật với những khó khăn của việc làm cha, làm mẹ". *** Mitsuyo Kakuta sinh ngày 8 tháng 3 năm 1967 tại Yokohama, Nhật Bản. Cô tốt nghiệp Đại học Waseda chuyên ngành sáng tác văn học. Cuốn Ngày thứ tám của Mitsuyo đã đạt Giải văn chương Chuo Koron. Cô còn là tác giả của cuốn Woman on the Other Shore, đạt Giải Naoki và Tôi bị bố bắt cóc đoạt giải "Văn học Robo no Ishi" năm 2000 cùng hơn 30 tiểu thuyết và tuyển tập truyện ngắn khác. *** Đến ga, chung quanh đã tối hẳn, bóng đèn trắng của nhà ga chiếu sáng vòng xuyến. Những người phụ nữ tay xách túi hàng như mới đi chợ về, tụi học sinh mang cặp tới lớp học thêm, người người qua lại dưới ánh đèn. Tôi rủ bố về đến tận nhà nhưng bố trả lời: - Cho bố kiếu! Tôi nói: - Bố lại đến bắt cóc nhé! - Ờ! Bố đeo cái kính mát to đùng rồi cười. - Vậy thôi! Tôi đưa tay ngang mặt, từ từ vẫy chào bố. - Hẹn gặp lại! Bố vỗ nhẹ vai tôi. Tôi tiến về vòng xuyến đông người qua lại. Tôi đã được giải phóng bởi tên bắt cóc. Tôi ngẩng cao đầu, dấn bước bằng những bước chân sải rộng, đánh tay thật mạnh, tay chân tôi rám nắng. Về đến nhà tôi sẽ đi tắm. Phải dành cả đống thời gian để kỳ cọ, tắm rửa cho thật sạch cái cơ thể dơ bẩn, hôi hám này. Sau đó vừa ăn kem vừa xem ti vi. Lâu lắm rồi mới được xem ti vi. Hoặc gọi điện cho dì Yuko cũng được. Chỉ kể cho mỗi dì Yuko nghe chuyện mấy ngày nay thôi. Tôi vừa đi vừa suy nghĩ những việc sẽ làm sau khi về đến nhà, chân không ngừng bước. Đến góc rẽ ở vòng xuyến, tôi quay lại nhìn. Tôi thấy bố vẫn đứng ở cửa soát vé, như bị đẩy ra bởi bao nhiêu người qua lại. Nhận ra tôi dừng lại, bố bỏ kính, vẫy tay. Tôi cảm giác người bố đứng vẫy tay xa xa kia như một người lạ. Như ông bố mặc áo thun đang công kênh em bé trên vai, như người đàn ông tóc nâu đang khoác tay một phụ nữ, như người đeo kính mặc vét kia, thật sự chẳng khác gì một ai đó không quen biết. Thế nhưng, tôi cũng thấy người đàn ông mặc chiếc áo nhàu bẩn, da đen sạm vì nắng, đuôi mắt sụp xuống, lúc ẩn lúc hiện giữa đám đông qua lại kia đang tỏa sáng một cách kỳ lạ. Cứ như được bao bọc bởi một cái kén vàng. Không phải tại ánh sáng nhà ga, cũng không phải nhờ ánh đèn của mấy ki-ốt. Rồi tôi bỗng nghĩ, chắc lần đầu gặp bố, mẹ cũng nhìn thấy bố tỏa hào quang như vậy chăng? Trong đám đông, chỉ một người, tỏa sáng, theo một cách đặc biệt. Tôi thấy thích người đàn ông đang vẫy tay liên tục một cách khù khờ đó. Cho dù người ấy không khác gì một người xa lạ. Khi xác nhận trong lòng như vậy, tôi hít một hơi thật sâu rồi quay bước đi. Mời các bạn đón đọc Tôi Bị Bố Bắt Cóc của tác giả Mitsuyo Kakuta.